Enercity zet in op kunstmatige intelligentie

Een proefproject van de Hannoverse energiedienstverlener Enercity in samenwerking met woningbouwcoöperatie Ostland laat zien hoe afnemers van stadsverwarming met behulp van kunstmatige intelligentie (AI) aanzienlijk op hun CO2-uitstoot kunnen besparen. In totaal profiteren inmiddels zo’n 2.000 mensen in ongeveer 900 woningen van de nieuwe technologie – en daarmee ook de woningbouwbranche zelf. Er staan nog meer projecten op de planning, zo maakte het bedrijf op 22 september 2020 bekend.

Internetgebaseerde meting en besturing in realtime

De op AI-technologie gebaseerde software betrekt gebouwen bij het optimalisatieproces van het stadsverwarmingssysteem en past de regeling van de verwarmde gebouwen op basis van continue realtime metingen dynamisch aan de werkelijke behoefte aan. Dankzij zelflerende besturingssoftware profiteren alle betrokkenen: huurders zijn blij met de bespaarde energiekosten, de woningbouwvereniging met verbeterde analyse- en communicatiemogelijkheden en Enercity met meer flexibiliteit en lagere temperaturen in het stadsverwarmingsnet. Want met name de retourtemperatuur heeft een doorslaggevende invloed op de prestaties van een verwarmingsinstallatie: als deze wordt verlaagd van 60 naar 40 graden Celsius, kan het verwarmingsvermogen met wel 70 procent worden verhoogd. Hoe lager het temperatuurniveau van het warmtenet, hoe groter het aandeel uit hernieuwbare warmtebronnen kan zijn.

Slimme software vermindert de CO2-uitstoot

Door de inzet van AI wordt stadsverwarming geschikt voor Smart Cities, want in de meeste warmtenetten is de klantzijde – dat wil zeggen de wereld achter het overdrachtsstation – tot nu toe niet actief betrokken bij de netwerking. "Het proefproject leverde na een jaar een energiebesparing van ongeveer negen procent op en een daling van de retourtemperaturen in het net met maximaal tien graden Kelvin. Ook de CO2-uitstoot is gedaald", zegt enercity-directeur dr. Susanna Zapreva. Door digitalisering kan ook het stadsverwarmingsnetwerk worden geoptimaliseerd, van de productie tot aan de klant.

Nog eens 100 appartementencomplexen krijgen een slim besturingssysteem

Naar aanleiding van de positieve ervaringen tijdens de proefperiode met de zelflerende, cloudgebaseerde software heeft enercity in de tweede fase nog eens 100 aangesloten appartementencomplexen uitgerust met het systeem. Sindsdien profiteren ongeveer 2.000 bewoners van 900 woningen van de op AI gebaseerde regeling. De klanttevredenheid is merkbaar gestegen. "Dankzij het regelsysteem krijgen onze huurders aangename en comfortabele warmte, die energie bespaart en het klimaat beschermt. Ook de communicatie met de servicetechnici van enercity verloopt eenvoudiger. Bij klachten kunnen ze in realtime terugvallen op actuele gegevens uit onze panden en bieden ze sneller en gerichter oplossingen aan", noemt Andreas Wahl, bestuurslid van Ostland, de voordelen. De woningcoöperatie beheert in de regio Hannover ongeveer 2.000 woningen in 254 panden.

Belastingsbeheer vergroot de flexibiliteit in het netwerk en maakt efficiënt gebruik van de capaciteit voor stadsverwarming

De tweede fase van het project is sterker gericht op het optimaliseren van de piekbelasting. Het AI-gestuurde programma gaat piekbelastingen tegen door deze te voorspellen en de ruimteverwarming op intelligente wijze te regelen, waarbij de verwarming wordt uitgesteld zonder dat dit ten koste gaat van het binnenklimaat. Daarbij gebruikt de software de gebouwen zelf als gedistribueerde warmteopslagplaatsen. Het verschuiven van de vraag en daarmee van het warmteverbruik verlaagt effectief de piekbelastingen, waardoor de kosten voor klanten dalen. Enercity heeft minder opwekkingscapaciteit nodig om aan de vraag te voldoen. Hierdoor wordt stadsverwarming als warmtebron voor de toekomst nog duurzamer. Een moderne stadsverwarmingsinfrastructuur levert een grote bijdrage aan de maatregelen van steden om de klimaatverandering tegen te gaan. Zoals het proefproject van Enercity heeft aangetoond, ligt de sleutel in digitalisering.

"Het gebruik van de slimme regeling bij dit project leverde niet alleen energiebesparingen op, maar ook een vermindering van de piekbelasting met ongeveer 20 procent. Een dergelijke daling van de piekbelasting in het totale netwerk zou enercity in staat stellen om 25 procent meer klanten op het stadsverwarmingsnet aan te sluiten, zonder dat de bestaande productiecapaciteit hoeft te worden uitgebreid", aldus Zapreva, directeur van Enercity. Op lange termijn kan het gebruik van de gebouwen als warmteopslag het gebruik van piekketels, die dienen om de verhoogde vraag op te vangen, aanzienlijk verminderen. De kosten voor de productie van stadsverwarming in warmtekrachtcentrales zouden verder dalen – en daarmee ook de CO2-uitstoot.

(Gepubliceerd op 22 september 2020)